Jak zostać Honorowym Dawcą Krwi? Poradnik, terminy i historia „Kropelki Życia”

Honorowe Krwiodawstwo: Twoja krew ratuje życie

Oddawanie krwi to najprostsza i zarazem najbardziej szlachetna forma pomocy drugiemu człowiekowi. W Polsce ruch ten opiera się na bezinteresowności tysięcy dawców, którzy każdego dnia zapewniają bezpieczeństwo pacjentom w szpitalach.

Jak przygotować się do oddania krwi? (Instrukcja krok po kroku)

Dla zapewnienia bezpieczeństwa dawcy oraz najwyższej jakości pobranego materiału, należy przestrzegać kilku zasad:

1. Nawodnienie: W ciągu 24 godzin przed akcją wypij około 2 litry płynów (woda, soki).
   
   
2. Lekki posiłek: W dniu oddania krwi zjedz niskotłuszczowe śniadanie. Oddawanie krwi na czczo jest surowo zabronione, gdyż grozi zasłabnięciem.
   
   
3. Używki: Nie pij alkoholu co najmniej 24 godziny przed donacją.
   
   
4. Odpoczynek: Przyjdź wyspany i wypoczęty.
   
   
5. Dokumenty: Koniecznie zabierz dowód osobisty lub inny dokument ze zdjęciem i numerem PESEL.

Jak wygląda proces donacji?

Proces jest krótki i bezpieczny, a personel medyczny czuwa nad dawcą na każdym etapie:

• Rejestracja i ankieta: Wypełniasz kwestionariusz dotyczący Twojego stanu zdrowia.
  
  
• Badanie wstępne: Pobranie próbki krwi do analizy (np. poziom hemoglobiny).
  
  
• Badanie lekarskie: Lekarz ocenia, czy możesz w danym dniu oddać krew.
  
  
• Pobranie (Donacja): Trwa zazwyczaj od 10 do 15 minut. Pobierane jest standardowo 450 ml krwi pełnej.
  
  
• Regeneracja: Po wszystkim odpoczywasz, otrzymujesz posiłek regeneracyjny (np. 8 tabliczek czekolady) oraz zaświadczenie do pracy.

Przywileje podstawowe (po każdej donacji)

Każda osoba, która odda krew (standardowo 450 ml krwi pełnej), może skorzystać z następujących świadczeń:

• Dwa dni wolne od pracy: Dawcy przysługuje zwolnienie z pracy lub nauki w dniu, w którym oddaje krew, oraz w dniu następnym.
  
  
• Posiłek regeneracyjny: Dawca otrzymuje ekwiwalent energetyczny o wartości 4500 kcal
  
  
• Bezpłatne wyniki badań: Dawca ma prawo do otrzymania wyników badań laboratoryjnych wykonanych przy donacji (np. morfologia, grupa krwi, testy w kierunku wirusów).
  
  
• Zwrot kosztów dojazdu: Przysługuje zwrot kosztów przejazdu do najbliższej jednostki publicznej służby krwi.
  
  
• Ulga podatkowa: Darowiznę w postaci krwi można odliczyć od dochodu w rocznym zeznaniu podatkowym (PIT).
  
  
• Krewkarta: Po oddaniu krwi co najmniej dwa razy, dawca może otrzymać kartę identyfikacyjną grupy krwi.

Uprawnienia dla Zasłużonych Honorowych Dawców Krwi (ZHDK)

Po oddaniu określonej ilości krwi (dla kobiet: 5/10/15 litrów; dla mężczyzn: 6/12/18 litrów) i otrzymaniu tytułu ZHDK odpowiedniego stopnia, dawcom przysługują dodatkowe przywileje:

• Obsługa poza kolejnością: Prawo do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej oraz usług farmaceutycznych w aptekach poza kolejnością.
  
  
• Leki refundowane: Możliwość otrzymania bezpłatnie lub ze zniżką leków umieszczonych w specjalnym wykazie leków dla ZHDK.
  
  
• Bezpłatne szczepionki: W określonych przypadkach dawcy mogą liczyć na darmowe szczepienia.
  
  
• Sanatorium bez kolejki: Możliwość korzystania z leczenia uzdrowiskowego bez konieczności oczekiwania w standardowej kolejce.
  
  
• Zniżki w komunikacji miejskiej: Wiele miast oferuje darmowe lub ulgowe przejazdy komunikacją miejską dla zasłużonych dawców (zakres ulg zależy od uchwał lokalnych samorządów).

Odznaczenia i tytuły honorowe

Wieloletnie oddawanie krwi pozwala na zdobycie prestiżowych wyróżnień:

• Odznaka „Honorowy Dawca Krwi - Zasłużony dla Zdrowia Narodu”: Nadawana przez Ministra Zdrowia po oddaniu co najmniej 20 litrów krwi lub jej składników.
  
  
• Kryształowe Serce: Najwyższe odznaczenie organizacyjne PCK za wybitne zasługi w rozwoju ruchu krwiodawstwa.
  
  
• System zniżek „Legion Bohaterów”: Członkowie zrzeszeni w klubach (np. Legion HDK) mogą korzystać z dodatkowych rabatów u partnerów współpracujących z organizacją.

Warto pamiętać, że aby skorzystać z większości uprawnień dla zasłużonych dawców, niezbędne jest okazanie legitymacji Zasłużonego Honorowego Dawcy Krwi wraz z dokumentem tożsamości.

Historia krwiodawstwa w Polsce: Od pionierów do współczesności

Początki zorganizowanego krwiodawstwa w Polsce sięgają 1935 roku, kiedy to w Warszawie powołano Instytut Pobierania i Konserwacji Krwi pod kierownictwem Henryka Gnoińskiego. Instytut ten był jedną z najnowocześniejszych placówek w Europie.

Podczas II wojny światowej krew oddawały masowo sanitariuszki i pielęgniarki, ratując rannych żołnierzy i cywilów. Po wojnie, w 1948 roku, powstała pierwsza Państwowa Stacja Krwiodawstwa. Kluczową postacią dla Dolnego Śląska był profesor Ludwik Hirszfeld, który w 1945 roku we Wrocławiu tworzył podwaliny współczesnej transfuzjologii. Rok 2025 jest szczególny - obchodzimy wtedy 90-lecie zorganizowanego krwiodawstwa w Polsce.

„Kropelka Życia” w Środzie Śląskiej: Nasza lokalna historia

Na ziemi średzkiej zorganizowany ruch krwiodawstwa narodził się w 1974 roku. Wtedy powstał Klub Honorowych Dawców Krwi PCK „Kropelka Życia”, który jest jedną z najstarszych i najaktywniejszych jednostek w kraju.

Przez lata dawcy mieli swoje stałe miejsce w Punkcie Krwiodawstwa przy ul. Strzeleckiej (działał do 2001 r.), gdzie oddawano ponad 1000 litrów krwi rocznie. Więcej o tych niezwykłych latach przeczytasz na naszym portalu: Jubileusz Klubu Honorowych Dawców Krwi „Kropelka Życia” . Od 2024 roku akcje wyjazdowe odbywają się w nowej lokalizacji - Powiatowym Centrum Kultury Alternatywnej (PCKA).

Zasłużeni dla regionu: Ludzie o wielkich sercach

Siła średzkiego krwiodawstwa to przede wszystkim ludzie:

• Jan Gozdecki - prezes klubu „Kropelka Życia” od 1997 roku, odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.
  
  
• Aleksander Czerwieniak, Sebastian Zachary, Bożena Wereszczyńska - filary obecnego zarządu. Warto wspomnieć, że rekordziści z naszego powiatu oddali w swoim życiu nawet ponad 120 litrów krwi!

Gdzie i kiedy oddać krew lokalnie? (Terminarz 2026)

Mieszkańcy powiatu średzkiego mogą korzystać z akcji wyjazdowych RCKiK we Wrocławiu. Rejestracja zazwyczaj kończy się na 30 minut przed końcem akcji.

Źródło danych: akcje wyjazdowe RCKiK we Wrocławiu — tu sprawdzisz najbliższe terminy!

Inne kluby i aktywność w regionie

• Pełna nazwa i patronat: Klub nosi nazwę „Puls HMT” i działa jako klub przyzakładowy przy firmie „HMT - Heldener Metalltechnik Polska” Sp. z o.o. z siedzibą w Komornikach.
  
  
• Liderzy i Zarząd: Prezesem klubu jest Tomasz Wojnar (09.02.25). Źródła podkreślają, że w działania klubu zaangażowany jest nie tylko prezes, ale również wszyscy członkowie zarządu oraz sami klubowicze.
  
  
• Grupa docelowa: Klub został powołany, aby zintegrować i zaktywizować pracowników podstrefy ekonomicznej. Jest on otwarty dla wszystkich chętnych pracowników, którzy chcą honorowo oddawać krew.
  
  
• Relacje z innymi organizacjami: „Puls HMT” jest określany jako klub zaprzyjaźniony z najstarszym w regionie Klubem HDK „Kropelka Życia”. Obie organizacje ściśle ze sobą współpracują w ramach struktur Polskiego Czerwonego Krzyża (PCK) w Środzie Śląskiej.
  
  
• Znaczenie lokalne: Zaangażowanie takich zakładów pracy jak HMT jest wymieniane przez lokalnych działaczy (m.in. Jana Gozdeckiego) jako jeden z czynników przynoszących konkretne efekty w liczbie pozyskiwanej krwi w regionie.
  
  
• Kontekst historyczny: Powstanie klubu przyzakładowego w Komornikach to nowoczesna kontynuacja polskiej tradycji tworzenia klubów HDK w miejscach pracy.

Pytani i odpowiedzi

• Gdzie oddać krew w Środzie Śląskiej?
  • Krew w Środzie Śląskiej można oddać podczas akcji wyjazdowych w Powiatowym Centrum Kultury Alternatywnej przy ul. Przyszkolnej 3.
    
    
• Ile litrów krwi oddali rekordziści w Środzie Śląskiej?
  • Najbardziej zasłużeni krwiodawcy z powiatu średzkiego oddali ponad 120 litrów krwi (09.02.25r i wciąż rośnie ;)
    
    
• Jakie przywileje ma Zasłużony Honorowy Dawca Krwi (ZHDK)?
  • ZHDK przysługują m.in. leki refundowane, obsługa poza kolejnością w przychodniach oraz darmowe przejazdy komunikacją w wybranych miastach.

Od autora.
Niestety, nie wszystkie zakłady pracy są przychylne inicjatywie Honorowego Krwiodawstwa - w przeciwieństwie do tego wymienionego w artykule, który taką postawę prezentuje. Zdarza się, że niektóre z nich odbierają pracownikom dodatki miesięczne, takie jak premia frekwencyjna czy inne świadczenia, za dwa dni nieobecności mimo udokumentowanej donacji krwi. Rozwiązaniem może być wcześniejsze zgłoszenie pracodawcy chęci oddania krwi wraz z informacją o planowanej nieobecności, co pozwala odpowiednio zaplanować pracę zespołu i minimalizuje ewentualne niedogodności organizacyjne. Takie działania budują silniejszą więź z miejscem pracy oraz dodają do relacji praca–płaca element wartości i zaangażowania.